Przyszłościowe branże w województwie śląskim
Województwo śląskie przechodzi w ostatnich latach intensywne przemiany. Wyraźnie widać to w gospodarce regionu, która odchodzi od tradycyjnych gałęzi przemysłu na rzecz nowoczesnych sektorów o wysokim potencjale wzrostu i innowacji. Tym samym zmierza w kierunku gospodarki przyszłości – opartej na wiedzy, technologii i współpracy nauki z biznesem.
Zmiany te nie są efektem pojedynczych działań, lecz konsekwentnie realizowanej polityki rozwoju, która opiera się na współpracy samorządu, biznesu i środowisk naukowych. W jej wyniku wyznaczono obszary o największym potencjale rozwojowym i innowacyjnym – kierunki przyszłości w regionie:
1. ENERGETYKA
Kontekst:
- Energetyka to ważny sektor gospodarczy regionu i gospodarki narodowej
- Ze względu na istniejące wyposażenie infrastrukturalne (produkcji, przesyłu i konsumpcji energii) oraz dużą gęstość zaludnienia i lokalizacji przemysłu w regionie, województwo śląskie jest doskonałym zapleczem testowania i pełnoskalowego wdrażania rozwiązań innowacyjnych.
Kierunki rozwoju:
- technologie energetyczne ograniczające emisję gazów cieplarnianych i pozostałych zanieczyszczeń do środowiska,
- wytwarzanie energii ze źródeł odnawialnych i poprawa efektywności pozyskiwania
- energii z OZE,
- energetyka prosumencka,
- technologie magazynowania energii,
- technologie wytwarzania energii z odpadów i paliw alternatywnych,
- inteligentne i energooszczędne budownictwo.
- innowacyjne technologie produkcji i magazynowania energii, w tym OZE, inteligentne sieci energetyczne czy technologie poprawy efektywności energetycznej.
2. MEDYCYNA
Kontekst:
- Medycyna to jeden z wyróżników województwa śląskiego w kraju przez wzgląd na doskonałość w licznych dziedzinach prewencji, leczenia i rehabilitacji oraz rozpoznawalność produktów inżynierii medycznej
- To istotny element systemu usług publicznych o wysokim standardzie
- Nierozerwalnie związany z kreowaniem, adaptacją lub absorpcją zaawansowanych technologicznie rozwiązań inżynierii medycznej, biotechnologii, inżynierii materiałowej, informatyki i elektroniki
- Wspomagany technologiami informatycznymi i telekomunikacyjnymi w zakresie badań, jak i zdalnej prewencji oraz diagnostyki, a także leczenia skomplikowanych przypadków
Kierunki rozwoju:
- biotechnologie medyczne,
- technologie inżynierii medycznej
3. TECHNOLOGIE INFORMACYJNE I KOMUNIKACYJNE
Kontekst:
- Mają kluczowe znaczenie dla rozwoju technologicznego, gospodarczego i społecznego regionu dzięki zwiększaniu dostępu do wiedzy oraz umożliwianiu kreacji i dystrybucji dóbr i usług (biznes i administracja)
- Pozwalające na uczestnictwo w globalnych sieciach współpracy
- Związane z kreowaniem, adaptacją lub absorpcją zaawansowanych technologicznie rozwiązań inżynierii materiałowej i elektroniki oraz z wykorzystaniem designu
Kierunki rozwoju:
- technologie telekomunikacyjne,
- technologie informacyjne,
- geoinformacja i jej zastosowanie,
- modelowanie i symulacje procesów i zjawisk,
- bezpieczeństwo informacji,
- technologie telekomunikacyjne i informacyjne wspierające przemysł 4.0
- sztuczna inteligencja
4. ZIELONA GOSPODARKA
Kontekst:
- Zielona gospodarka to priorytetowy obszar dla województwa śląskiego, ze względu na największy potencjał do wykorzystania w gospodarce,
- Zapewnienie efektywnego wykorzystania zasobów w procesach produkcji i konsumpcji
Kierunki rozwoju:
- biotechnologie dla ochrony środowiska,
- technologie budownictwa,
- technologie ochrony i rekultywacji środowiska, energetyki, w tym inżynieria biogeochemiczna,
- technologie ekologicznego, bezpiecznego i efektywnego postępowania z odpadami oraz zarządzanie odpadami,
- technologie procesowania (oczyszczania i separowania) wody, gromadzenie i uzdatnianie wody,
- technologie ograniczające emisję zanieczyszczeń do atmosfery,
- technologie wspomagające zarządzanie środowiskiem,
- technologie środowiskowe różnych gałęzi przemysłu,
- technologie transportu zrównoważonego.
5. PRZEMYSŁY WSCHODZĄCE
Kontekst:
- Przemysły wschodzące stanowią zazwyczaj branże zazwyczaj oparte na nowych produktach, usługach, technologiach lub pomysłach, kluczowe do przyszłej konkurencyjności i dobrobytu
- Wśród przemysłów wschodzących należy wymienić przemysły kreatywne oraz przemysły mobilności.
Kierunki rozwoju:
- tworzywa metaliczne,
- tworzywa polimerowe,
- tworzywa ceramiczne,
- nanotechnologie i nanomateriały,
- automatyka przemysłowa, zautomatyzowane linie produkcyjne,
- sensory i roboty,
- technologie projektowania i wytwarzania w przemyśle lotniczym
- technologie projektowania i wytwarzania w przemyśle motoryzacyjnym,
- technologie projektowania i wytwarzania obrabiarek i pomocy warsztatowych,
- technologie projektowania i wytwarzania środków przenoszenia napędów, maszyn i urządzeń specjalnych,
- przemysł kosmiczny
Oprócz inteligentnych specjalizacji, wskazano szczegółowe technologie i branże, które mogą przyspieszyć innowacyjny rozwój regionu. Należą do nich między innymi:
- Technologie dla medycyny – biotechnologie, narzędzia diagnostyczne, sprzęt medyczny.
- Technologie dla energetyki – ogniwa paliwowe, magazynowanie energii, prosumenckie rozwiązania.
- Technologie dla ochrony środowiska – technologie wody i ścieków, gospodarka odpadami, poprawa jakości terenów zaniedbanych.
- Technologie informacyjno-komunikacyjne oraz telekomunikacja – aplikacje cyfrowe, systemy zarządzania, cyberbezpieczeństwo.
- Nanomateriały i nanotechnologie – zaawansowane materiały dla różnych branż.
- Logistyka, transport i przemysł lotniczy/kosmiczny – nowoczesne rozwiązania mobilności i łańcuchów dostaw.
- Produkcja i przetwarzanie materiałów – innowacyjne materiały konstrukcyjne.
- Przemysł maszynowy i motoryzacyjny – inteligentne maszyny, elektromobilność.
Kierunki tej transformacji są wyznaczone w dokumentach strategicznych opracowanych w regionie. Szczególne znaczenie mają tu Regionalna Strategia Innowacji Województwa Śląskiego 2030 oraz Program Rozwoju Technologii Województwa Śląskiego.
